Ixrac daşıma dəstəyi necə veriləcək?

İxrac daşıma dəstəyi necə işləyəcək

Prezidentin fərmanına əsasən, ixrac daşıma dəstəyi qeyri-neft-qaz mallarının xarici bazarlara çıxarılmasında nəqliyyat xərclərini kompensasiya edəcək. Məqsəd ixracçıların rəqabət qabiliyyətini artırmaq və bazar şaxələndirməsini təşviq etməkdir.

İxrac daşıma dəstəyi məbləğləri

Ödəniş iki üsulla hesablanacaq. Birinci üsulda ixrac üçün nağdsız ödənilmiş nəqliyyat xərclərinin müəyyən faizi geri qaytarılacaq. Dəmir yolu, hava və dəniz nəqliyyatı ilə, eləcə də Azərbaycan Respublikasında qeydiyyata alınmış avtomobil nəqliyyatı ilə həyata keçirilən daşımalar üzrə 70% kompensasiyaya hüquq yaranır. Azərbaycan qeydiyyatında olmayan avtomobillərlə daşımalar üçün kompensasiya 50% təşkil edəcək.

İkinci üsulda isə daşınan malın gömrük dəyəri əsasında məbləğ müəyyən edilir. Avtomobil, dəmir yolu və hava nəqliyyatı üçün gömrük dəyərinin 15%-i əsas götürüləcək. Dəniz nəqliyyatı ilə daşımalar üzrə isə gömrük dəyərinin 5%-i nəzərə alınacaq. Ödəniləcək yekun məbləğ bu iki hesablamadan ən az olanı əsasında müəyyənləşir.

Daxili daşıma dəstəyi və Naxçıvan

Naxçıvan Muxtar Respublikasında istehsal olunmuş malların ölkənin digər ərazilərinə quru yolu ilə daşınması üçün xüsusi daxili dəstək nəzərdə tutulub. Bu halda nağdsız ödənilmiş nəqliyyat xərclərinin 70%-i dövlət büdcəsi hesabına kompensasiya olunacaq. Tədbir muxtar respublikanın blokada şəraitini nəzərə alır və daxili logistikanı asanlaşdırmağı məqsəd qoyur.

Ödəniş mexanizmi və vaxt cədvəli

Ödənişlər rüb sonrasında həyata keçiriləcək. İxracatçı və ya malgöndərən müvafiq sənədlərlə müraciət etdikdən sonra İqtisadiyyat Nazirliyi tələb olunan kompensasiyanı ödəyəcək. Nazirlər Kabineti 2026-cı ilin maliyyələşdirilməsinə dair təkliflərini üç ay ərzində prezidentə təqdim etməlidir.

Fərmanla məqsəd məntəqələrarası və beynəlxalq daşımaların yükünü azaltmaqdır. Bu addım, ekspertlərin fikrincə, qeyri-neft-qaz sektorunun ixrac potensialını artırmağa xidmət edəcək.